Co to jest melasa? Wyjaśniamy, czym jest turecki pekmez

Turecka melasa, znana jako pekmez, nie jest wyłącznie zamiennikiem cukru. To owoc wielogodzinnego, cierpliwego gotowania i jeden z najbardziej znanych składników kuchni kraju nad Bosforem. Zapomnijcie o dosładzanych syropach, melasa owocowa nie zawiera dodatku cukru, konserwantów ani barwników. Zabierzemy was dziś w pełną owocowych smaków podróż po królestwie pekmezu, wyjaśnimy, co to jest melasa owocowa i dlaczego zajmuje tak ważne miejsce w tureckiej kuchni.

Co to jest turecki pekmez? Smak i aromat owoców zamknięte w słoiku

W Turcji melasa nie jest produktem ubocznym. Pekmez to gęsty, ciemny syrop, który powstaje w wyniku długiego, wielogodzinnego gotowania soku z owoców – najczęściej winogron, morwy, czy owoców granatu. Cały proces odbywa się bez dodatku cukru, wody, konserwantów czy barwników. Dzięki tak prostej recepturze pekmez zachowuje większość zawartych w owocach minerałów (m.in. żelazo, wapń czy potas). Dlatego w Turcji traktuje się melasę jako naturalny środek wzmacniający organizm w chłodniejsze dni. Kiedy dopada jesienne przesilenie, łyżka tego syropu bywa cenniejsza niż apteczne specyfiki. Najpopularniejsza jest melasa winogronowa (üzüm pekmezi), jednak równie cenione są melasa z granatu (nar ekşisi), morwy (dut pekmezi) czy jałowca (andız pekmezi), która ma w sobie niemal leśny aromat.

Czarna melasa – co to jest i czym różni się od wersji owocowej?

Często wpadamy w pułapkę nazw, bo „melasa” brzmi dla nas zawsze tak samo. Jednak w sklepach spotykamy też produkt znany jako blackstrap – czarna melasa. Co to jest w rzeczywistości? To melasa z trzciny cukrowej, produkt uboczny produkcji cukru. Im ciemniejsza, tym mniej w niej sacharozy, a więcej minerałów. Problem w tym, że gęsta i gorzkawa czarna melasa nie ma nic wspólnego z melasą owocową pod względem smaku. Tureckie melasy owocowe są równie ciemne i intensywne w smaku, ale przy tym po prostu smaczne. W melasie z morwy można poczuć smak dojrzałych, ciemnych owoców, a melasa z winogron zaskakuje delikatnie winnym aromatem. Tureckie melasy nie zawierają konserwantów, bo ich nie potrzebują. Wysoka zawartość naturalnych cukrów owocowych sprawia, że są bardzo trwałe i odporne na upływ czasu. Jeśli zastanawiacie się, czy melasa się psuje, warto wiedzieć, że dzięki wysokiej zawartości naturalnych cukrów owocowych jest produktem bardzo trwałym, choć po otwarciu najlepiej przechowywać ją szczelnie zamkniętą.

Tajemnica udanych wypieków – jaka jest najlepsza melasa do ciasta?

Jeśli pieczecie, pewnie nieraz trafiliście na ten składnik w przepisach. Wiele osób poszukuje informacji, co to jest melasa do ciasta i jaki ma wpływ na słodkie wypieki. W ciastach melasa owocowa pełni rolę podobną do miodu, ale dodatkowo nadaje wypiekom ciemniejszy kolor i sprawia, że dłużej zachowują świeżość. Jeśli w trakcie pieczenia pojawi się pytanie, czym zastąpić melasę, można sięgnąć po miód turecki, syrop daktylowy, syrop klonowy albo ciemny cukier muscovado, choć żaden z tych dodatków nie odda w pełni jej owocowo-karmelowego charakteru.

Warto wiedzieć: turecka melasa winogronowa jest rzadsza niż melasa z trzciny cukrowej i melasa z buraków cukrowych, dlatego w przepisach należy ją dawkować z wyczuciem.

Jednym z najciekawszych zastosowań melasy jest jej połączenie z pastą sezamową tahini (pastą sezamową). W ten sposób powstaje tahini-pekmez, czyli sos chałwowy. Jeśli raz spróbujecie tego połączenia na świeżym pieczywie, zapomnicie o kremach do smarowania. Ta mieszanka, podawana w Turcji na śniadanie, to energetyczna bomba. W przeciwieństwie do kremów czekoladowych, tahin-pekmez nie powoduje gwałtownych skoków poziomu cukru we krwi, dzięki zawartości tłuszczów i białka z sezamu.

Nie tylko na słodko – odkryj potencjał melasy w daniach wytrawnych

Zastosowanie melasy owocowej nie kończy się na deserach. To genialny dodatek do marynat mięsnych, szczególnie w przypadku wołowiny czy kaczki. Naturalne cukry zawarte w melasie podczas pieczenia przepięknie się karmelizują, tworząc na powierzchni mięsa chrupiącą skórkę. Pekmez sprawdza się również jako dodatek do sosów winegret. Wystarczy łyżeczka dodana do domowego winegretu, by przełamać kwasowość octu balsamicznego lub soku z cytryny. Turecka melasa to dowód na to, że tradycyjne metody wytwarzania żywności wciąż pozostają niedoścignione pod względem jakości.